Kategori: Genel

  • Okumayanların Okuyanlara Karşı Zaferi

    Bir üniversitede öğretim üyesi olan bir arkadaşım, arabasını sanayiye götürüyor. Aracın başına gelen ustaya arızayı anlatıyor ve sanayi ustası, aracı Suriyeli kalfaya yapması için talimat veriyor. Usta bir yandan işlerini takip ederken bir yandan da soruyor: “Hocam, siz ne iş yapıyorsunuz?” Arkadaşım gülümsüyor, “Üniversitede ders veriyorum” diyor. Usta, gür bir kahkaha atıyor: “Vay be! Benim…

  • Teknoloji Her Şeyi Çözebilir mi? Yeni Şiar: Çözümcülük (Solutionism)

    Google’ın eski CEO’su Eric Schmidt’in “Teknoloji her problemi çözebilir” ve Facebook’un kurucusu Mark Zuckerberg’in “Teknoloji dünyayı birbirine bağlayarak daha iyi bir yer haline getirecek” gibi sözleri, Silikon Vadisi’nde ortaya çıkan çözümcülük (solutionism) düşüncesinin temelini oluşturuyor. Bu düşünceye göre her sosyal, ekonomik ya da manevi sorun, teknolojik inovasyonlar sayesinde kolayca çözülebilir. Kavram özellikle Evgeny Morozov’un 2013…

  • Teknoloji Her Şeyi Çözebilir mi? Yeni Şiar: Çözümcülük (Solutionism)

    Google’ın eski CEO’su Eric Schmidt’in “Teknoloji her problemi çözebilir” ve Facebook’un kurucusu Mark Zuckerberg’in “Teknoloji dünyayı birbirine bağlayarak daha iyi bir yer haline getirecek” gibi sözleri, Silikon Vadisi’nde ortaya çıkan çözümcülük (solutionism) düşüncesinin temelini oluşturuyor. Bu düşünceye göre her sosyal, ekonomik ya da manevi sorun, teknolojik inovasyonlar sayesinde kolayca çözülebilir. Kavram özellikle Evgeny Morozov’un 2013…

  • Utanmayı Ne Zaman Unuttuk?

    Geçenlerde sosyal medyada gezinirken dikkatimi çeken bir video izledim. Bir grup genç, boykot çağrıları yapılan ürünleri kullanmakla suçlanıyordu ve bu yüzden sert eleştiriler alıyorlardı. Ancak kısa süre sonra, aynı boykotu başlatan ve destekleyen kişilerin, eleştirdikleri benzer ürünleri kullandıklarını tespit etmişler. Bu boykotperver insanlara “siz gençleri eleştiriyorsunuz ama siz de kullanıyorsunuz” diye sorduklarında kendi davranışlarını savunuyor…

  • Bir Annenin Son Anda Verdiği Karar: İntikam mı, Affetmek mi?

    Samira Alinejad, oğlunun katilini affetmesiyle tüm dünyayı derinden etkileyen bir karar verdi. 2007 yılında, 18 yaşındaki Abdullah, bir sokak kavgası sırasında Bilal tarafından bıçaklanarak öldürülmüştü. Bu trajik olay, Alinejad’ın hayatını derinden etkiledi. Oğlunun katilinin cezalandırılmasını isteyen Samira, ölüm cezasının infazı yaklaşırken, bir gece rüyasında oğlunu gördü. Oğlu Abdullah, ona intikam almaması gerektiğini söylese de, başlangıçta…

  • Ölümü Öldürmek: Zenginler, Bilim ve Din Üzerine Bir Değerlendirme

    İnsanlık tarih boyunca ölümün kaçınılmaz gerçeğiyle yüzleşmiş, onu anlamlandırmaya ve hatta aşmaya çalışmıştır. Eski mitolojilerde ölümsüzlük iksirleri, dini öğretilerde sonsuz hayat vaatleri ve modern bilimde yaşlanmayı durdurma çabaları hep aynı temel arzunun—ölümü yenmenin—sonuçlarıdır. Günümüzde ise bu arayış, teknoloji devlerinin ve biyoteknoloji şirketlerinin yatırımlarıyla yeni bir boyuta taşınıyor. Google’ın yan kuruluşu Calico ve bilinci dijital ortama…

  • Anything Goes: Özgürlük mü, Çıkmaz Yol mu?

    Bir akşam, bir grup arkadaşımla bir kafede oturuyorduk. Sohbetin arasında, masadakilerden biri yeni bir psikoloji kitabından bahsetmeye başladı. “Özgür olmalısın, içinden ne geliyorsa onu yapmalısın, kuralların insanın duygu ve düşüncelerini sınırlar, toplumun ne düşündüğünü umursama,” tarzında tavsiyelerle öne çıkıyordu. Masadaki çoğu kişi onaylar gibi başını salladı. Sonra buna benzer şeyler konuşulmaya başlandı: “Hayat senin hayatın,…

  • Unutamadıklarımız – 6 Şubat Depremleri Anısına

    Bir gece, ansızın… Uykunun en derin yerinde, içimize korkunun bıçak gibi saplandığı o an… Önce bir uğultu yükseldi, sonra sarsıntı. Öyle bir sarsıntı ki, duvarlar, eşyalar, hatta ruhumuz bile yerinden oynadı. Yataklarımızdan direkt yerlere sıçradık. Sanki yerin altındaki bir canavar uyanmış, öfkeyle bizi silkelercesine sallıyordu. Ne yapacağımızı bilemeden çocuklarımıza koştuk, birbirimize sarıldık. Çocuklar korkuyor, ürperiyor,…

  • Evden Gelme ve Eve Dönme: Psikolojik Temellerimiz

    Bir yakınımızın bebeği oldu. Öğleden önce yanına gittiğimizde daha annesinin karnındaydı, birkaç saat sonra dünyaya geldi ve odaya getirdiler. Sanki bilinmez bir alemden bu dünyaya gelmiş gibi hissettim. Bebek, dünyaya gelişiyle birlikte açlığını hissettirerek hayatın mucizesini gözler önüne seriyordu. Halbuki daha yeni doğmuştu. Aynı günün akşamında mahallemizden bir arkadaşımızın annesinin ölüm haberini aldım. Daha birkaç…

  • Çocuğunuzu Mutlu Etmeye Çalışırken Ona Zarar mı Veriyorsunuz?

    Arda, sekiz yaşında, zeki ve enerjik bir çocuktu. Ailesi onun mutluluğunu her şeyin önünde tutuyor, tüm kararlarını onun isteklerine göre alıyordu. Bir gün Arda, okuldan üzgün bir şekilde döndü. “Arkadaşlarım benimle oynamak istemedi. Sürekli kendi isteklerimi yaptırmaya çalıştığımı söylediler,” dedi. Arda, oyunların bile kendi kurallarına göre oynanmasını istiyordu; ancak bu durum sık sık hayal kırıklığı…